పూరీ జగన్నాథ రథయాత్ర ప్రారంభం.. శుక్రవారం కొనసాగనున్న రథాల ప్రయాణం
పూరీలో జగన్నాథుడు, బలభద్రుడు, సుభద్రాదేవి వార్షిక రథయాత్ర గురువారం లక్షలాది మంది భక్తుల మధ్య ప్రారంభమైంది. ఉదయం ఆలయ సేవల అనంతరం నలుగురు మూర్తులను పొహండి విధానంలో రథాలపైకి తీసుకొచ్చారు. జగన్నాథుడి పొహండి ఆలస్యం కావడంతో చెరాపహరా, రథాల లాగింపు సమయాలు వెనక్కి జరిగాయి. ముందుగా బలభద్రుడి తాళధ్వజం, తర్వాత సుభద్ర దర్పదళనం, చివరగా జగన్నాథుడి నందిఘోష్ కదిలాయి. మూడు రథాలు గురువారం గుండిచా ఆలయానికి చేరలేదు. శుక్రవారం ఉదయం 9.30 గంటలకు రథాల లాగింపును తిరిగి ప్రారంభించనున్నట్లు అధికారులు తెలిపారు.
ఒడిశాలోని పూరీ నగరం గురువారం జగన్నాథుడి నామస్మరణతో మార్మోగింది. జగన్నాథుడు, బలభద్రుడు, సుభద్రాదేవి వార్షిక రథయాత్రను దర్శించేందుకు దేశంలోని వివిధ ప్రాంతాల నుంచి లక్షలాది మంది భక్తులు బడదండాకు చేరుకున్నారు. శ్రీ జగన్నాథ ఆలయ పరిపాలన 10 నుంచి 12 లక్షల మంది పాల్గొన్నట్లు అంచనా వేయగా, ముఖ్యమంత్రి కార్యాలయం 8 నుంచి 9 లక్షల మంది వచ్చినట్లు పేర్కొంది.
తెల్లవారుజాము నుంచే ఆలయంలో మంగళహారతి, మైలం, అబకాశ, సూర్యపూజ, ఖిచ్డీ భోగ్ తదితర సంప్రదాయ సేవలు నిర్వహించారు. అనంతరం ఆలయ సేవకులు సుదర్శనుడు, సుభద్రాదేవి, బలభద్రుడు, జగన్నాథుడిని పొహండి ఊరేగింపులో ఆలయం నుంచి బయటకు తీసుకొచ్చారు. గంటలు, మృదంగాలు, శంఖనాదాలు, భక్తుల జయజయధ్వానాల మధ్య మూర్తులను వారి ప్రత్యేక రథాలపై ప్రతిష్ఠించారు.
జగన్నాథుడి పొహండి సమయంలో సింహద్వారం వద్ద సుమారు 40 నిమిషాల ఆలస్యం ఏర్పడింది. దీని ప్రభావం తర్వాత నిర్వహించాల్సిన కార్యక్రమాలపై పడింది. పూరీ గోవర్ధన పీఠం శంకరాచార్య స్వామి నిశ్చలానంద సరస్వతి తన శిష్యులతో కలిసి రథాలపై పూజలు నిర్వహించారు. అనంతరం గజపతి మహారాజు దివ్యసింగ్ దేవ్ బంగారు చీపురుతో మూడు రథాలపై చెరాపహరా సేవ చేశారు. ఈ కార్యక్రమం సాయంత్రం 4.40 గంటల ప్రాంతంలో పూర్తయింది.
చెరాపహరా తర్వాత రథాలకు చెక్క అశ్వాలు, సారథులను అమర్చారు. ముందుగా బలభద్రుడి తాళధ్వజ రథం సాయంత్రం 5.10 గంటలకు కదిలి సుమారు 700 మీటర్లు ప్రయాణించింది. తర్వాత సుభద్రాదేవి దర్పదళన రథం సుమారు 400 మీటర్లు ముందుకు సాగింది. చివరగా జగన్నాథుడి నందిఘోష్ రథాన్ని సింహద్వారం సమీపంలో కొన్ని గజాలు లాగారు. రథయాత్రలో ప్రతి సంవత్సరం కొత్తగా నిర్మించే తాళధ్వజం, దర్పదళనం, నందిఘోష్ రథాలకు వేర్వేరు ఎత్తులు, చక్రాలు, రంగుల అలంకరణలు ఉంటాయి.
జగన్నాథ ఆలయం నుంచి గుండిచా ఆలయానికి రథాలు సుమారు 2.6 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించాల్సి ఉంది. పొహండి ఆలస్యం, సాయంత్రం సమయం కారణంగా గురువారం మూడు రథాలు గమ్యస్థానానికి చేరలేదు. శుక్రవారం ఉదయం 9.30 గంటలకు రథాల లాగింపును పునఃప్రారంభించి, మూర్తులను శనివారం గుండిచా ఆలయంలోకి తీసుకెళ్లనున్నట్లు ఆలయ అధికారులు ప్రకటించారు.
భారీ రద్దీ సమయంలో సింహద్వారం, బడదండా పరిసరాల్లో తాత్కాలిక గుంపు ఒత్తిడి ఏర్పడింది. వంద మందికిపైగా భక్తులు ఊపిరాడకపోవడం, అస్వస్థత కారణంగా రక్షణ సిబ్బంది సహాయం పొందినట్లు నివేదికలు పేర్కొన్నాయి. ఒక భక్తుడు గుంపు ఒత్తిడిలో మరణించగా, మరో భక్తుడు వేరు ఘటనలో గుండెపోటుతో మృతి చెందినట్లు ప్రాథమిక సమాచారం తెలిపింది. రథయాత్ర మిగిలిన కార్యక్రమాలు కొనసాగనున్న నేపథ్యంలో జనసందోహ నియంత్రణ, అత్యవసర వాహనాలకు ప్రత్యేక మార్గాలు, వర్షపు నీటి తొలగింపు చర్యలు అత్యంత కీలకం.





