చిన్న ఆచరణ... చింతలేదింక! జపనీయుల ఈ అలవాట్లతో ఒత్తిడికి చెక్‌

కొన్నిసార్లు జీవితంలో పెద్ద మార్పు రావాలంటే పెద్ద నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉండదు. మన రోజువారీ జీవితంలో చిన్న చిన్న అలవాట్లను మార్చుకోవడం ద్వారా కూడా మనసుకు ప్రశాంతతను, జీవితానికి క్రమాన్ని తీసుకురావచ్చు. ముఖ్యంగా జపనీయుల జీవన విధానంలో కనిపించే కొన్ని సరళమైన ఆచరణలు ఒత్తిడిని తగ్గించుకోవడానికి, ప్రస్తుత క్షణాన్ని ఆస్వాదించడానికి, మనసును ప్రశాంతంగా ఉంచుకోవడానికి ఉపయోగపడతాయి. ఆధునిక జీవితంలో పని ఒత్తిడి, ఫోన్‌ వినియోగం, సోషల్‌ మీడియా, నిరంతర ఆలోచనలు వంటి కారణాలతో చాలామంది మానసికంగా అలసిపోతున్నారు. ఇలాంటి సమయంలో చిన్న మార్పులు ఎంతో ఉపయోగకరంగా ఉంటాయి. ప్రకృతితో కొంత సమయం గడపడం – షిన్రిన్‌ యోకు జపాన్‌లో ప్రసిద్ధమైన ‘షిన్రిన్‌ యోకు’ను సాధారణంగా ‘ఫారెస్ట్‌ బాతింగ్‌’గా పిలుస్తారు. అంటే ప్రకృతిలో, ముఖ్యంగా చెట్లు, మొక్కలు ఉన్న ప్రదేశాల్లో కొంత సమయం ప్రశాంతంగా గడపడం. ప్రతిరోజూ కనీసం 15 నుంచి 20 నిమిషాలైనా పార్కులోనో, చెట్ల మధ్యనో నెమ్మదిగా నడుస్తూ ప్రకృతిని గమనించవచ్చు. పచ్చని చెట్లు, గాలి, పక్షుల శబ్దాలు, వాతావరణంలో వచ్చే మార్పులను ఆస్వాదించడం ద్వారా రోజువారీ పనుల నుంచి కొంత విరామం పొందవచ్చు. ఈ సమయంలో ఫోన్‌ను పక్కన పెట్టి చుట్టూ ఉన్న ప్రకృతిపై దృష్టి పెట్టడం మరింత ప్రశాంతమైన అనుభూతిని కలిగిస్తుంది. అనవసరమైన వస్తువులను తగ్గించడం – దన్‌షరి ఇంట్లో ఉపయోగించని వస్తువులు ఎక్కువగా పేరుకుపోతే స్థలం తగ్గడమే కాకుండా మనసుపైనా ఒక రకమైన భారం ఏర్పడుతుంది. జపనీస్‌ భావనల్లో అవసరం లేని వస్తువులను వదులుకోవడానికి ప్రాధాన్యత ఉంటుంది. వారాంతాల్లో ఇంట్లో ఉన్న వస్తువులను పరిశీలిస్తూ ‘ఇది నిజంగా నాకు అవసరమా?’ అని ప్రశ్నించుకోవచ్చు. చాలా కాలంగా ఉపయోగించని వస్తువులను తొలగించడం లేదా అవసరమైన వారికి ఇవ్వడం ద్వారా ఇంటిని చక్కగా ఉంచుకోవచ్చు. వస్తువులపై అనవసరమైన వ్యామోహాన్ని తగ్గించుకోవడం వల్ల మనసుకు కూడా తేలికగా అనిపించవచ్చు. ఒకేసారి ఒక పనిపైనే దృష్టి – ఇచిగ్యో-జమ్మై ఒకేసారి అనేక పనులు చేయడం వల్ల మన మెదడుపై ఒత్తిడి పెరగవచ్చు. ఒక పని చేస్తున్నప్పుడు మరో పని గురించి ఆలోచించడం, మధ్యలో ఫోన్‌ చూడడం, సోషల్‌ మీడియా నోటిఫికేషన్లను పరిశీలించడం వంటి అలవాట్లు ఏకాగ్రతను తగ్గిస్తాయి. అందుకే ఒకేసారి ఒక పనిపైనే పూర్తిగా దృష్టి పెట్టడం మంచిది. తినేటప్పుడు కేవలం ఆహారాన్ని ఆస్వాదించడం, చదివేటప్పుడు చదువుపైనే దృష్టి పెట్టడం, ఎవరితోనైనా మాట్లాడేటప్పుడు ఫోన్‌ను పక్కన పెట్టి వారితో మాట్లాడటం వంటి చిన్న మార్పులు రోజువారీ జీవితంలో ప్రశాంతతను పెంచుతాయి. ఉదయాన్ని నెమ్మదిగా ప్రారంభించడం – అస-జికన్‌ నిద్ర లేచిన వెంటనే ఫోన్‌ తీసుకుని వాట్సాప్‌ మెసేజ్‌లు చూడటం, సోషల్‌ మీడియా స్క్రోల్‌ చేయడం వంటి అలవాట్లు రోజును ఒత్తిడితో ప్రారంభించేలా చేయవచ్చు. దీనికి బదులుగా ఉదయం లేవగానే ఒక గ్లాసు నీరు తాగడం, కిటికీ తెరిచి సహజమైన వెలుతురును చూడడం, కొన్ని నిమిషాలు ప్రశాంతంగా కూర్చోవడం వంటి అలవాట్లు చేసుకోవచ్చు. ఆ రోజు చేయాల్సిన ముఖ్యమైన రెండు లేదా మూడు పనులను మాత్రమే ముందుగా గుర్తు చేసుకుని రోజును ప్రారంభించడం వల్ల పనులను క్రమబద్ధంగా నిర్వహించుకోవచ్చు. ఆహారాన్ని ఆస్వాదిస్తూ తినడం – హరా హచి బు జపాన్‌లోని ఒకినవా ఆహార సంస్కృతికి సంబంధించిన ‘హరా హచి బు’ భావనలో కడుపు పూర్తిగా నిండే వరకు తినకుండా సుమారు 80 శాతం నిండినప్పుడు ఆపడం అనే ఆలోచన ఉంటుంది. అయితే ఎంత తింటున్నామన్నదే కాకుండా ఎలా తింటున్నామన్నదీ ముఖ్యమే. ఆహారాన్ని నెమ్మదిగా తింటూ, దాని రుచి, వాసన, ఆకృతిని ఆస్వాదించడం ద్వారా భోజనంపై దృష్టి పెట్టవచ్చు. టీవీ లేదా ఫోన్‌ చూస్తూ తొందరగా తినడం కంటే ప్రశాంతంగా భోజనం చేయడం మంచి అలవాటుగా మారుతుంది. పరిపూర్ణత కోసం ఒత్తిడి పడకుండా ఉండటం – వబి-సబి ప్రతిదీ పరిపూర్ణంగా ఉండాలని కోరుకోవడం కొన్నిసార్లు మనపై మనమే ఒత్తిడి పెంచుకునేలా చేస్తుంది. ‘వబి-సబి’ అనే జపనీస్‌ భావనలో పరిపూర్ణంగా లేని వాటిలోనూ అందాన్ని చూడటానికి ప్రాధాన్యత ఉంటుంది. పాత వస్తువులపై ఉన్న గీతలు, వయసుతో వచ్చే మార్పులు, సహజమైన లోపాలు కూడా వాటి ప్రత్యేకతలో భాగమేనని అర్థం చేసుకోవచ్చు. ప్రతి విషయాన్ని పరిపూర్ణంగా మార్చాలని ప్రయత్నించకుండా సహజత్వాన్ని అంగీకరించడం వల్ల మానసిక ఒత్తిడి కొంత తగ్గవచ్చు. రాత్రికి రోజును ప్రశాంతంగా ముగించడం రోజంతా జరిగిన విషయాల గురించి రాత్రి కూడా ఆలోచిస్తూ ఉండటం వల్ల నిద్రకు ఇబ్బంది కలగవచ్చు. అందుకే నిద్రకు ముందు రేపటి పనులన్నింటినీ తలచుకోవడం కంటే.. ఈరోజు పూర్తయిన మూడు ముఖ్యమైన పనులు ఏమిటి? రేపు తప్పనిసరిగా చేయాల్సిన ఒక పని ఏమిటి? అనే విషయాలను మాత్రమే గుర్తు చేసుకోవచ్చు. మిగిలిన విషయాలను మరుసటి రోజుకు వదిలేయడం ద్వారా మనసును ప్రశాంతంగా ఉంచుకోవచ్చు. మొత్తంగా చూస్తే.. జీవితంలో ఒత్తిడిని తగ్గించుకోవడానికి ఎప్పుడూ పెద్ద మార్పులే అవసరం లేదు. ప్రకృతిలో కొంతసేపు గడపడం, అనవసర వస్తువులను తొలగించడం, ఒకేసారి ఒక పని చేయడం, ఉదయాన్ని ప్రశాంతంగా ప్రారంభించడం, ఆహారాన్ని ఆస్వాదించడం, పరిపూర్ణతపై ఒత్తిడి తగ్గించుకోవడం, రోజును ప్రశాంతంగా ముగించడం వంటి చిన్న అలవాట్లు మన జీవనశైలిలో మంచి మార్పును తీసుకురావచ్చు. ముఖ్యంగా ఈ అలవాట్లను ఒక్కసారిగా కాకుండా క్రమంగా దినచర్యలో భాగం చేసుకుంటే మరింత సులభంగా కొనసాగించవచ్చు.