భారత్ తొలి హైడ్రోజన్ రైలు ప్రారంభం.. జింద్–సోనిపత్ మార్గంలో సేవలు
భారతీయ రైల్వే పర్యావరణహిత రవాణా దిశగా కీలక ముందడుగు వేసింది. దేశంలోనే రూపకల్పన, ఇంజినీరింగ్, సమీకరణ చేసిన తొలి హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ రైలును ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ జూలై 17న హర్యానాలోని జింద్ రైల్వే స్టేషన్లో పచ్చజెండా ఊపి ప్రారంభించారు. ‘నమో గ్రీన్ రైల్’ జింద్–సోనిపత్ మధ్య సుమారు 89 కిలోమీటర్ల మార్గంలో రోజుకు రెండుసార్లు నడవనున్నట్లు నివేదికలు పేర్కొన్నాయి.
ఈ రైలులో రెండు హైడ్రోజన్ డ్రైవింగ్ పవర్ కార్లు, ఎనిమిది ప్రయాణికుల కోచ్లు ఉన్నాయి. దాదాపు 2,600 మంది ప్రయాణికుల సామర్థ్యం కలిగిన రైలు గంటకు 75 కిలోమీటర్ల నిర్వహణ వేగంతో నడుస్తుంది. దీని రూపకల్పన వేగం గంటకు 110 కిలోమీటర్లు. జింద్లో దాదాపు 3,000 కిలోల హైడ్రోజన్ను నిల్వ చేసే ఉత్పత్తి, కంప్రెషన్, రీఫ్యూయలింగ్ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేశారు.
హైడ్రోజన్ లీక్, వేడి, మంటలు, పొగను గుర్తించే సెన్సర్లు, నిరంతర వెంటిలేషన్, ఆటోమేటిక్ ఇంధన నిలిపివేత వంటి భద్రతా వ్యవస్థలు ఉన్నాయి. అయితే రూ.5 నుంచి రూ.25 వరకు ఛార్జీలన్న ప్రచారం అధికారిక ప్రారంభ ప్రకటనలో ధృవీకరించబడలేదు. పూర్తిస్థాయి వాణిజ్య టైమ్టేబుల్, ఛార్జీలపై రైల్వే అధికారిక ప్రకటనను అనుసరించాలి
భారతీయ రైల్వే చరిత్రలో కొత్త అధ్యాయం ప్రారంభమైంది. దేశంలోనే అభివృద్ధి చేసిన తొలి హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ రైలును ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ జూలై 17న హర్యానాలోని జింద్ రైల్వే స్టేషన్లో ప్రారంభించారు. ‘నమో గ్రీన్ రైల్’గా పిలుస్తున్న ఈ రైలు జింద్–సోనిపత్ మధ్య 89 కిలోమీటర్ల మార్గంలో సేవలు అందించనుంది. భారత్ హైడ్రోజన్ ఆధారిత రైళ్లను నిర్వహిస్తున్న కొద్ది దేశాల జాబితాలో చేరిందని కేంద్ర ప్రభుత్వం పేర్కొంది.
పది కోచ్లతో రూపొందించిన ఈ రైలులో రెండు హైడ్రోజన్ డ్రైవింగ్ పవర్ కార్లు, ఎనిమిది ప్రయాణికుల బోగీలు ఉన్నాయి. సుమారు 2,600 మంది ప్రయాణించగల సామర్థ్యం ఉంది. రైలు నిర్వహణ వేగం గంటకు 75 కిలోమీటర్లు కాగా, రూపకల్పన వేగం గంటకు 110 కిలోమీటర్లు. జింద్, గోహానా, సోనిపత్తోపాటు మార్గమధ్యంలోని పలు స్టేషన్లు, ప్రతిపాదిత హాల్టులకు సేవలు అందించనుంది.
రైలులోని ఫ్యూయల్ సెల్ హైడ్రోజన్ను గాలిలోని ఆక్సిజన్తో చర్య జరిపి విద్యుత్గా మారుస్తుంది. ఆ విద్యుత్ ట్రాక్షన్ మోటార్లను నడుపుతుంది. ఈ ప్రక్రియలో ప్రత్యక్షంగా నీటి ఆవిరి, వేడి మాత్రమే వెలువడతాయి. పొగ లేదా టెయిల్పైప్ కార్బన్ ఉద్గారాలు ఉండవు. అయితే మొత్తం పర్యావరణ ప్రయోజనం హైడ్రోజన్ తయారీకి ఉపయోగించే విద్యుత్ మూలంపైనా ఆధారపడుతుంది. జింద్లో నీటి విద్యుద్విశ్లేషణ ద్వారా హైడ్రోజన్ ఉత్పత్తి చేసి, 3,000 కిలోల వరకు నిల్వ చేసే ప్రత్యేక కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేశారు.
హైడ్రోజన్ అత్యంత మండే స్వభావం కలిగినందున రైలులో లీక్, వేడి, మంటలు, పొగను గుర్తించే సెన్సర్లు, నిరంతర గాలి ప్రసరణ, ఆటోమేటిక్ షట్ఆఫ్, లోకోపైలట్కు ప్రత్యక్ష వ్యవస్థ పర్యవేక్షణ ఏర్పాటు చేశారు. రైల్వే ప్రాజెక్టును ప్రస్తుతం సాంకేతిక, నిర్వహణ సామర్థ్యాన్ని పరీక్షించే పైలట్గా చూడాలి. రూ.5–రూ.25 ఛార్జీలపై కథనాలు వచ్చినప్పటికీ, అధికారిక ప్రారంభ ప్రకటనలో పూర్తి ఛార్జీల పట్టిక లేదు.
Related Stories
