ఇంట్లో చెదలు కనిపిస్తున్నాయా?.. ఆరోగ్యంపై నిజాలు, సురక్షిత నివారణ మార్గాలు
చెదలు ఇంట్లో కనిపించినప్పుడు వాటి వల్ల కలిగే ప్రధాన ప్రమాదం భవనం, చెక్క ఫర్నిచర్, తలుపులు, పుస్తకాలు, చెక్క ఆధారిత నిర్మాణాలకు జరిగే నష్టం. చెదలు మనుషులను కుట్టడం లేదా అంటువ్యాధులను వ్యాప్తి చేయడం సాధారణ సమస్య కాదు. చెదల కారణంగానే ఆస్తమా, బ్రోన్కైటిస్, కంటి ఇన్ఫెక్షన్లు వస్తాయని నిర్ధారించే బలమైన వైద్య ఆధారాలు కూడా పరిమితంగా ఉన్నాయి. అయితే కొన్ని పరిశోధనలు చెదల ప్రోటీన్లు అలెర్జీ ప్రతిచర్యలకు కారణమయ్యే అవకాశం ఉందని సూచిస్తున్నాయి. తేమ, బూజు, చెక్క దుమ్ము ఇప్పటికే ఆస్తమా ఉన్నవారిలో శ్వాస సమస్యలను పెంచవచ్చు.
చెదల నివారణకు బోరిక్ యాసిడ్ను నీటిలో కలిపి ఇంటంతా స్ప్రే చేయడం సురక్షితమైన సాధారణ పరిష్కారం కాదు. ఇది పురుగుమందుగా ఉపయోగించే పదార్థం. ఉత్పత్తి లేబుల్లో పేర్కొన్న విధంగా మాత్రమే ఉపయోగించాలి. అధికంగా లేదా తప్పుగా ఉపయోగిస్తే పిల్లలు, పెంపుడు జంతువులు, కుటుంబ సభ్యులకు అనవసరమైన రసాయన exposure ఏర్పడవచ్చు.
మట్టి గొట్టాలు, ఊడిన రెక్కలు, బోలు శబ్దం వచ్చే చెక్క, వంగిన నేల భాగాలు కనిపిస్తే లీకేజీలను సరిచేసి, చెక్క–నేల ప్రత్యక్ష సంబంధాన్ని తగ్గించాలి. పెద్ద కాలనీని వేప నూనె, ఎండ లేదా సాధారణ స్ప్రేలు పూర్తిగా నిర్మూలిస్తాయని ఆధారాలు లేవు. సరైన జాతి, కాలనీ స్థానం గుర్తించేందుకు నిపుణుడితో తనిఖీ చేయించడం ఉత్తమం.
ఇంట్లో చెదలు కనిపిస్తే చాలామంది వాటిని ఫర్నిచర్ను మాత్రమే నాశనం చేసే చిన్న సమస్యగా భావిస్తారు. వాస్తవానికి చెదలు చెక్కను లోపలి నుంచి తింటూ తలుపులు, కిటికీలు, నేల, గోడలలోని చెక్క నిర్మాణాలు, పైకప్పు ఆధారాలను బలహీనపరచగలవు. మట్టి గొట్టాలు, ఊడిన రెక్కలు, చిన్న రేణువుల కుప్పలు, కొడితే బోలు శబ్దం వచ్చే చెక్క, వంగిన నేల భాగాలు చెదల ఉనికిని సూచించవచ్చు.
చెదలు మనుషులకు నేరుగా తీవ్రమైన వ్యాధులను వ్యాప్తి చేస్తాయనే బలమైన ఆధారాలు లేవు. చెదల కారణంగానే ఆస్తమా, బ్రోన్కైటిస్, చర్మ దద్దుర్లు లేదా కంటి ఇన్ఫెక్షన్లు వస్తాయని ఖచ్చితంగా చెప్పడం అతిశయోక్తి. అయితే చెదలలోని కొన్ని ప్రోటీన్లు అలెర్జీ ప్రతిచర్యలకు దారితీయగలవని పరిమిత పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి. అంతేకాకుండా చెదలు ఎక్కువగా కనిపించే తేమగల ప్రదేశాల్లో బూజు, చెక్క దుమ్ము, ఇతర పురుగుల అవశేషాలు కూడా ఉండవచ్చు. ఇవి ఆస్తమా లేదా అలెర్జీలు ఉన్నవారిలో లక్షణాలను పెంచే అవకాశం ఉంది.
చెదలను తొలగించేందుకు బోరిక్ యాసిడ్ను సాధారణ వంటింటి పదార్థంలా ఉపయోగించడం ప్రమాదకరం. బోరిక్ యాసిడ్ పురుగుమందు ఉత్పత్తుల్లో ఉపయోగిస్తారు. దాన్ని నీటిలో కలిపి అంచనా లేకుండా గోడలు, వంటగది లేదా పిల్లలు తిరిగే ప్రదేశాల్లో స్ప్రే చేయకూడదు. నమోదిత ఉత్పత్తిని లేబుల్ సూచనల ప్రకారం మాత్రమే ఉపయోగించాలి. ఎక్కువ మోతాదు మంచి ఫలితం ఇస్తుందనే భావన తప్పు; అది కుటుంబ ఆరోగ్యానికి అనవసరమైన ప్రమాదాన్ని కలిగించవచ్చు.
వేప నూనె రాయడం లేదా ఫర్నిచర్ను కొన్ని గంటలు ఎండలో పెట్టడం చిన్న వస్తువుల్లో కనిపించే పురుగుల సంఖ్యను తాత్కాలికంగా తగ్గించవచ్చు. కానీ గోడలు, నేల లేదా భూమి కింద ఉన్న చెదల కాలనీని ఇవి నిర్మూలించవు. ముఖ్యంగా భూగర్భ చెదలు గూడు నుంచి సొరంగాల ద్వారా ఇంట్లోకి వస్తాయి. ఉపరితలంపై స్ప్రే చేయడం వల్ల కనిపిస్తున్న పురుగులు తగ్గినా, కాలనీ కొనసాగవచ్చు.
ముందుగా పైపులు, పైకప్పు, బాత్రూమ్ లేదా గోడల లీకేజీలను సరిచేయాలి. ఇంటి చుట్టూ నిల్వ నీరు లేకుండా చూడాలి. నేలకు తగిలే చెక్క, పాత కార్డ్బోర్డ్, పనికిరాని కట్టెలను తొలగించాలి. దెబ్బతిన్న చెక్క నిర్మాణ భాగమైతే నిపుణుడితో తనిఖీ చేయించాలి. కాలనీ విస్తృతి ఆధారంగా చెక్క చికిత్స, బైట్ వ్యవస్థ, నేల చికిత్స లేదా ఇతర నియంత్రణ పద్ధతి అవసరమవచ్చు.
చెదల సమస్యలో అసలు అవకాశం ప్రారంభ దశలో గుర్తించడం. ఇంటి చిట్కాలతో నెలల తరబడి ఆలస్యం చేస్తే మరమ్మతు ఖర్చు పెరగవచ్చు. ఆరోగ్య సమస్యల కంటే నిర్మాణ నష్టమే ప్రధాన ప్రమాదం; రసాయనాలను తప్పుగా ఉపయోగించడం మాత్రం అదనపు ఆరోగ్య ప్రమాదాన్ని సృష్టించగలదు.





